„Ljóst er að loðnubresturinn í ár er þungt högg fyrir landið allt því venjuleg vertíð skilar um 30 milljörðum í þjóðarbúið. „Hafró virðist hafa týnt loðnunni sem þeir fundu í haust. Ég skil ekki af hverju, miðað við verðmætin sem eru undir, að ríkið setji ekki meiri pening og kraft í loðnuleit. Loðna skiptir verulegu máli fyrir þjóðarbúið og hvar er okkar fólk á þingi?“ spyr Íris Róbertsdóttir, bæjarstjóri nú þegar stefnir í algjöran loðnubrest.

Vestmannaeyjar eru með þriðjung loðnakvótans og því mikið í húfi fyrir allt samfélagið, fólkið, fyrirtækin og bæjarsjóð. Íris viðurkennir það en segir að ekki sé gert ráð fyrir tekjum af loðnu þegar unnið er að gerð fjárhagsáætlunar enda ekki hægt að gera ráð fyrir henni eða hversu mikill kvóti verði gefinn út.

„Við höfum borið gæfu til að stýra fjármálum bæjarins vel og svo hefur verið í gegnum árin. Gerum ekki ráð fyrir útsvarstekjum af loðnu í fjárhagsáætlun til að hafa borð fyrir báru. Þetta eru ekki bara tekjurnar okkar heldur allra hagaðilanna einnig. Í loðnuskýrslu frá 2020 var gert ráð fyrir 18 milljarða vertíð. Hlutur Vestmannaeyja er einn þriðji. Atvinnutekjur 1 milljarður og heildartekjur  fyrirtækjanna 6 til 7 milljarðar. Á um 30 milljarða vertíð eru atvinnutekjurnar um  1,8 milljarðar og  tekjur  fyrirtækjanna 10 til 12 milljarðar. Í skýrslunni var yfirfært tap á Reykjavík miðað við sömu forsendur 8  til 9 milljarðar í útsvarstekjum. Það er því algjörlega galið að Hafró fái ekki meira fjármagn til að leita að loðnu.“

Ekki öll eggin í sömu körfunni

„Loðnuleysið hefur umtalsverð áhrif á afkomu félagsins og starfsmanna bæði til lands og sjávar. Þá er það mjög slæmt fyrir viðskiptin að hafa ekki stöðugra framboð á mörkuðum fyrir loðnuafurðir,“ segir Eyþór Harðarson, útgerðarstjóri Ísfélagsins sem einnig er oddviti Sjálfstæðisflokksins í bæjarstjórn.

„Sem bæjarfulltrúi segi ég að við Eyjamenn höfum þurft að aðlaga okkur að sveiflum í fiskveiðum svo lengi sem við munum. Sem betur fer hefur þróunin orðið þannig að eggin eru ekki öll í sömu körfunni og loðnubrestur ekki eins mikið áfall og áður var fyrir sjávarútvegsfyrirtækin. Þrátt fyrir það hefur loðnubrestur mikil áhrif á tekjur fjölda fólks og þeirra fyrirtækja sem þjónusta sjávarútvegsfyrirtækin. Það er ekkert annað en að halda áfram og tækifærin koma á einn eða annan hátt.“

 

Loðnuskipin okkar liggja verkefnalaus í landi en færeysk skip hafa fyllt upp í skarðið einhverju leyti með kolmunna. Hér er Norðingur frá Klakksvík í Færeyjum að koma með fullfermi að landi í Eyjum.

 

Mynd Addi í London.