Enginn kemst áfram í lífinu á ljóðum einum saman

Eyjafréttir
·
Áhugavert
·
28. mars 2026

Ómar

Garðarsson

Þá er komið að elsta syninum, Matthíasi, sem fetaði í fótspor föður síns sem skipstjóri og útgerðarmaður.

„Ég byrjaði árið 1961 að róa með pabba á Leó, sautján ára gamall. Við vorum mikið hér vestan við Eyjar, það var áður en Surtur byrjaði að gjósa haustið 1963. Við vorum á trolli og aflinn var mestmegnis sólkoli sem við sigldum með til Englands,“ segir Matthías um upphaf sjómennsku sinnar. Matthías er elstur systkinanna, fæddur 1944, og lauk prófi frá Stýrimannaskólanum árið 1966.

„Aldrei var togað lengur en í einn og hálfan tíma. Það var alltaf verið að hífa og lítið um svefn hjá okkur peyjunum. Við hugsuðum fyrst og fremst um gæðin og notuðum alltaf mikinn ís. Góð meðferð á fiski skilaði hærra verði í Englandi.“

Lengi var sagt að Óskar sækti sjóinn stíft. Matthías tekur undir það en segir varkárnina þó standa upp úr.

„Ef eitthvað var að veðri var alltaf skálkað lúgu og gengið tryggilega frá öllu. Þá var maður alveg öruggur. Í þessu var hann mjög strangur, og líka þegar við vorum á leiðinni austur með landi. Þá voru skilaboðin: Aldrei fara inn fyrir 50 faðma út af Merkjunum. Þarna úti var mun betra sjólag og hægara að sigla.“

Matthías segir að aðgætni á sjó hafi einkennt sjómenn í fjölskyldunni fyrr og síðar.

„Matthías afi drukknaði 24. janúar 1930 þegar Ari fórst austan við Eyjar í vitlausu veðri. Ég held að hann sé sá eini sem hefur farið í sjóinn í allri ættinni.“

**Bylgja VE, skip Matthíasar að veiðum.**

Enginn fíflagangur á dekki, takk

Árin á Leó voru góður skóli og fyrir það er Matthías þakklátur.

„Maður fattaði ekki fyrr en mörgum árum seinna hve miklu máli þetta skipti. Það eru mörg atriði á sjó sem þarf að pæla í. Pabbi fór alltaf varlega og lét strákana heyra það ef þeir voru með einhvern fíflagang á dekkinu,“ segir Matthías og rifjar upp sögu af pabba sínum þegar hann var í gagnfræðaskóla.

„Hann gat verið harður. Hann kallaði í mig og sagði mér að koma niður í kró. Ég sagðist ekki koma því ég væri að læra ljóð. Þá sagði hann: ‘Andskotastu til að koma niður eftir. Þú kemst ekkert áfram í lífinu á einhverjum ljóðum!’ Auðvitað fór maður.“

Matthías byrjaði snemma í útgerð og keypti Metu VE árið 1971 með Birgini Ólafssyni. Síðar létu þeir smíða Bylgju VE, sem urðu tvær. Hann gerir enn út Bylgju, sem er í eigu fjölskyldunnar. Skipstjóri er Óskar Matthíasson yngri ásamt Agnari Guðnasyni.

Úr Sjómannadagsblaðinu 2023.

Nýjustu fréttir

Áhugavert

Þingnefnd boðar opinn fund um stöðu samgangna til Eyja

Matur

Hákon Már Örvarsson gestakokkur á GOTT

Íþróttir

Allt undir í Eyjum – ÍBV þarf sigur

Aðsend grein

Árangurinn liggur fyrir – Höldum áfram

Herjólfur

Siglt til Þorlákshafnar

Fréttir

Island Adventures opnar í Eyjum

Íþróttir

Tanja Harðardóttir í lokahóp u-16 fyrir Opna Evrópumótið

Samgöngur

Dýpkun, bilun og bruninn í Hollandi setja mark sitt á Herjólf

Mest lesið

viðburðir

22. maí 2026

18:00

MATEY Seafood Festival

Sjóveiki

Hvað er sjóveiki?

Sjóveiki er misræmi milli skynfæra líkamans sem senda boð til heilans um hreyfingu – kyrrstöðu.

Þegar einstaklingur er úti á sjó þá nema skynjarar í vökvafylltum gangi í innra eyra hreyfingu og senda boð til heilans að einstaklingur sé á hreyfingu. Augun senda hins vegar boð til heilans um að viðkomandi sé kyrr. Heilinn á erfitt með að vinna úr þessum misvísandi og ósamræmdu upplýsingum og sendir skilaboð til magans um að tæma sig – þ.e. veldur uppköstum.

Einkenni sjóveiki eru þreyta, ógleði, svimi, svitakóf og uppköst.

Góð ráð til að hindra sjóveiki:

Góð hvíld daginn fyrir brottför. Að fara seint að sofa og snemma um borð í bát fer ekki vel saman ef fólk er hætt við sjóveiki.

Forðist áfenga drykki daginn fyrir brottför

Forðist djúpsteiktan, brasaðan eða saltan mat daginn fyrir siglingu.

Borðið góðan morgunverð. Borðið gjarnan hvítt brauð, hafragraut og ávexti þó ekki sítrus ávexti.

Forðist mikið koffein. Mikið kaffi er ekki það sem maganum líkar fyrir sjóferð.

Hafðu mat með þér á sjó. Gott er að hafa samlokur með kjúklingi eða kalkún. Kjötið er fitusnautt og brauðið er róandi í maga. Hafðu endilega eitthvað til að grípa í sem er létt í maga. Bananar eru mjög góðir til að narta í ef þú finnur fyrir ógleði en einnig er gott að hafa létt kex eða annað sem er ekki salt eða fitumikið.

Drekkið vel af vatni en einnig er gott er að drekka kóla drykki eða engiferöl í sjóferðinni

Lyf við sjóveiki þ.e. lyf sem slá á einkennin og fást án lyfseðils í apóteki.

Koffínátín – fæst án lyfseðils

Postafen – fæst án lyfseðils

Scopolamin plástur – lyfseðilsskyltEinnig má fá armbönd gegn ferðaveiki sem sumir telja að hjálpi.

Önnur ráð:

Engifer er jurt sem nýlega hefur fengið aukna athygli vegna þess að því er haldið fram að hún geti slegið á ógleði sem fylgir sjóveiki. Til forna tuggðu kínverskir sjómenn engiferrót til að draga úr sjóveiki. Flest lyf sem virka á ógleði verka á heilann en engifer virkar aðeins á magann. Ráðlagt er að taka 1000 mg. hylki hálftíma fyrir brottför. Einnig má taka eitt eða tvö 500 mg. hylki sem eru til viðbótar á ferðalaginu. Ekki er ráðlagt að drekka coke með engifertöflum.

Piparminta og te eru einnig gömul húsráð við ferðaveiki.

Sumum finnst betra að taka sýrujafnandi töflur, Alminox eða slíkt áður en þú heldur á sjó og þá er gott að hafa box með út á sjó.

Hvar í skipinu er best að vera o.fl.

Minna finnst fyrir hreyfingu og veltingi ef maður er staddur næst miðju bátsins.

Mörgum finnst gott að vera í kulda, t.d.að vera úti á dekki og láta vindinn leika um sig.

Matarlykt fer illa í þá sem hætt er við sjóveiki og einnig pústið frá bátnum.

Þungun:

Þungaðar konur sem þjást af sjóveiki mega nota koffinátín í litlum skömmtum en best er að ráðfæra sig við lækni eða lyfjafræðing.
Þunguðum konum er ekki ráðlagt að nota engifer þar sem það er ekki staðfest hvort það geti haft skaðleg áhrif á fóstur.

Nýjustu fréttir

Góð ráð fyrir siglingu

Sjóveiki