Lestur ársreiknings bæjarins gefur allt aðra mynd
TMS M Frett 26 (2)
Tryggvi Már
Sæmundsson

Eyjafréttir birtu fréttatilkynningu Vestmannaeyjabæjar í gær þar sem kom fram að bærinn hafi skilað bestu rekstrarniðurstöðu í 15 ár. Eyjafréttir hafa nú undir höndum eintak af ársreikningnum og okkar greining á honum gefur tilefni til að gera athugasemd við það hvernig bærinn ákvað að kynna rekstrarniðurstöðuna án þess að birta ársreikninginn og gefa þannig fjölmiðlum tækifæri til að greina sjálfstætt fjárhagsniðurstöðurnar. 

Helstu niðurstöður Eyjafrétta: 

  • Rekstur A hluta stendur í stað 
  • Bótagreiðsla vegna tjóns vatnslagnarinnar myndar 200 milljóna hagnað 
  • Framlög jöfnunarsjóðs hækka um 27% 
  • Launakostnaður hækkar um 10% 
  • Lífeyrisskuldbindingar hækka mikið vegna kjarasamnings við kennara 
  • Lágar vaxtatekjur árið 2025 frá „hitaveitusjóðnum“ 

Rekstrarniðurstaða A hluta stendur í stað

Eyjafréttir hafa tekið saman rekstrarniðurstöðu A hluta bæjarins og fært hann á verðlag dagsins í dag til samanburðar. Súluritið hér fyrir neðan sýnir niðurstöðu þeirrar vinnu og má sjá að afkoma síðustu þriggja ára hefur verið í um 300 milljónum. 

Framlög jöfnunarsjóðs hækka um 27%

Framlög úr jöfnunarsjóði sveitarfélaga hækkar um 27% milli ára, fer úr 1.190 milljónum í 1.512 milljónir eða um 320 milljónir. Hækkun framlags kemur að mestu til vegna fræðslumála (hækka um 200 milljónir) og vegna málefna fatlaðra (hækka um 67 milljónir). Útsvar og fasteignagjöld hækka um 10% á milli ára. 

Launakostnaður hefur hækkað um 55% á 5 árum

Launakostnaður A hluta hefur hækkað um 55% á síðustu 5 árum og var árið 2025 engin undantekning frá þeim hækkunum. Launakostnaður hækkaði árið 2025 um 10% frá árinu áður. 

Gjaldfærðar lífeyrisskuldbindingar A-hluta bæjarins höfðu töluverð neikvæð áhrif á rekstrarniðurstöðu bæjarins en þær hækkuðu um 374 milljónir milli ára, voru 316 milljónir 2024 og 690 milljónir 2025. Sú hækkun kemur til að miklu leyti vegna kjarasamninga kennara. Annar rekstrarkostnaður stóð í stað.  

Tjónið á vatnslögninni skilaði bænum hagnaði

Hagnaður B hluta bæjarins nam 485 milljónum en var 314 milljónir árið áður. Í B hluta bæjarins má m.a. finna starfsemi Herjólfs, hafnarsjóðs, rekstur fráveitu ásamt nýjum lið „vatnsveitu“ sem ekki hefur verið áður.  

Þessi nýi liður, vatnsveitan, skilaði 208 milljóna hagnaði sem skýrir góða afkomu B hluta og líka góða samanlagða afkomu A og B hluta bæjarins. En þessi hagnaður kemur ekki til af góðu því samkvæmt skýringum í ársreikningnum er um að ræða bótagreiðslu vegna tjónsins á vatnslögninni 2024. Gera má ráð fyrir að þessum fjármunum þurfi að verja til framkvæmda við nýja vatnslögn og því er eðlilegt að fjölmiðlar spyrji sig hvort það sé rétt hjá bænum að hækka afkomu sína með slíkri greiðslu vegna tjónsins. 

Rekstur Herjólfs skilaði um 100 milljóna hagnaði sem er sambærilegt við árið á undan. 

Vaxtatekjur orðnar mjög litlar

Eyjafréttir hafa greint þróun hitaveitusjóðsins svokallaða en hann hefur lækkað umtalsvert á síðustu árum. Vaxtatekjur hjá A-hluta bæjarins voru aðeins 26 milljónum í fyrra, en þessar tekjur hafa verið mjög litlar á síðustu árum eins og sést á meðfylgjandi súluriti. 

Nýjustu fréttir

Styrkir veittir til fjölbreyttra verkefna
Neyðarkall úr Eyjum
Sigmundur Davíð með opinn fund
Hæsti styrkurinn til Eyja
Dýptarmæling í dag
Eyjalistinn í sókn: Heimasíða og stefnuskrá líta dagsins ljós!
Vinnandi hendur frá hafi til hátíðarborðs
Kristmundur Axel kemur fram á Þjóðhátíð

Góð ráð fyrir siglingu

Sjóveiki

Hvað er sjóveiki?

Sjóveiki er misræmi milli skynfæra líkamans sem senda boð til heilans um hreyfingu – kyrrstöðu.

Þegar einstaklingur er úti á sjó þá nema skynjarar í vökvafylltum gangi í innra eyra hreyfingu og senda boð til heilans að einstaklingur sé á hreyfingu. Augun senda hins vegar boð til heilans um að viðkomandi sé kyrr. Heilinn á erfitt með að vinna úr þessum misvísandi og ósamræmdu upplýsingum og sendir skilaboð til magans um að tæma sig – þ.e. veldur uppköstum.

Einkenni sjóveiki eru þreyta, ógleði, svimi, svitakóf og uppköst.

Góð ráð til að hindra sjóveiki:

  • Góð hvíld daginn fyrir brottför. Að fara seint að sofa og snemma um borð í bát fer ekki vel saman ef fólk er hætt við sjóveiki.
  • Forðist áfenga drykki daginn fyrir brottför
  • Forðist djúpsteiktan, brasaðan eða saltan mat daginn fyrir siglingu.
  • Borðið góðan morgunverð. Borðið gjarnan hvítt brauð, hafragraut og ávexti þó ekki sítrus ávexti.
  • Forðist mikið koffein. Mikið kaffi er ekki það sem maganum líkar fyrir sjóferð.
  • Hafðu mat með þér á sjó. Gott er að hafa samlokur með kjúklingi eða kalkún. Kjötið er fitusnautt og brauðið er róandi í maga. Hafðu endilega eitthvað til að grípa í sem er létt í maga. Bananar eru mjög góðir til að narta í ef þú finnur fyrir ógleði en einnig er gott að hafa létt kex eða annað sem er ekki salt eða fitumikið.
  • Drekkið vel af vatni en einnig er gott er að drekka kóla drykki eða engiferöl í sjóferðinni

Lyf við sjóveiki þ.e. lyf sem slá á einkennin og fást án lyfseðils í apóteki.

  • Koffínátín – fæst án lyfseðils
  • Postafen – fæst án lyfseðils
  • Scopolamin plástur – lyfseðilsskyltEinnig má fá armbönd gegn ferðaveiki sem sumir telja að hjálpi.

Önnur ráð:

  • Engifer er jurt sem nýlega hefur fengið aukna athygli vegna þess að því er haldið fram að hún geti slegið á ógleði sem fylgir sjóveiki. Til forna tuggðu kínverskir sjómenn engiferrót til að draga úr sjóveiki. Flest lyf sem virka á ógleði verka á heilann en engifer virkar aðeins á magann. Ráðlagt er að taka 1000 mg. hylki hálftíma fyrir brottför. Einnig má taka eitt eða tvö 500 mg. hylki sem eru til viðbótar á ferðalaginu. Ekki er ráðlagt að drekka coke með engifertöflum.
  • Piparminta og te eru einnig gömul húsráð við ferðaveiki.
  • Sumum finnst betra að taka sýrujafnandi töflur, Alminox eða slíkt áður en þú heldur á sjó og þá er gott að hafa box með út á sjó.

Hvar í skipinu er best að vera o.fl.

  • Minna finnst fyrir hreyfingu og veltingi ef maður er staddur næst miðju bátsins.
  • Mörgum finnst gott að vera í kulda, t.d.að vera úti á dekki og láta vindinn leika um sig.
  • Matarlykt fer illa í þá sem hætt er við sjóveiki og einnig pústið frá bátnum.

Þungun:

Þungaðar konur sem þjást af sjóveiki mega nota koffinátín í litlum skömmtum en best er að ráðfæra sig við lækni eða lyfjafræðing.
Þunguðum konum er ekki ráðlagt að nota engifer þar sem það er ekki staðfest hvort það geti haft skaðleg áhrif á fóstur.

Eyjafréttir
Friðhelgisyfirlýsing

Þessi vefsíða notar fótspor til að við getum veitt þér bestu notendaupplifun. Upplýsingar um fótspor eru geymdar í vafranum þínum og framkvæma aðgerðir eins og að þekkja þig þegar þú kemur aftur á vefsíðu okkar og hjálpa teymi okkar að skilja hvaða hluta vefsíðunnar þér finnst áhugaverðast og gagnlegast.