Íbúar í Vestmannaeyjum hafa löngum fylgst með fiskiskipaflotanum, af gangi veiða og vinnslu. Þegar ég var yngri sögðust margir þekkja skipin eftir möstrum sem birtust við sjóndeildarhringinn. Tímarnir hafa breyst í þessum efnum og einfalt að sjá í símanum hvaða skip eru hvar. En stærsta breytingin er í mínum huga að nær allir Eyjamenn fylgjast með einu skipi og það er ekki fiskiskip. Það er dýpkunarskip.

Það er ekki tilviljun. Af störfum þess skips ræðst hvert Herjólfur siglir, hvort fólk kemst til og frá Eyjum, hvort samfélagið okkar gengur eðlilega eða situr eftir í óvissu. Fyrir eyjasamfélag snúast samgöngur ekki um þægindi – þær snúast um lífsskilyrði.

Samgöngur ráða úrslitum

Þegar horft er til kjörtímabilsins sem nú er að ljúka má sjá að mörg mál hafa verið til umfjöllunar. Engu að síður er ljóst að samgöngumálin, og þar sérstaklega Landeyjahöfn, hafa vegið þyngst. Það sést skýrt í fundargerðum bæjarráðs og bæjarstjórnar þar sem málið kemur sífellt aftur á dagskrá.

Ástæða þess er einföld, höfnin hefur ekki staðist þær væntingar sem gerðar voru til hennar og dýpkunarframvæmdir alls ekki gengið á þann hátt sem við hefðum viljað sjá. Óvissa um siglingar hefur verið of mikil og afleiðingarnar bitnað á heimilum og atvinnulífi. Þetta er staða sem ekki er hægt að sætta sig við.

Lykilatriði í baráttu bæjaryfirvalda fyrir úrbótum, hvað varðar dýpkunarframkvæmdir, var að hafa áhrif á kröfur sem gerðar voru við útboð á dýpkun Landeyjahafnar. Þar hafði fjárhagsþáttur vegið of þungt á kostnað tæknilegrar getu. Bæjarráð lagði ríka áherslu á að breyta því, þannig að reynsla og afkastageta yrðu ráðandi. Þetta var mikilvæg afstaða – að árangur skipti meira máli en lægsta tilboð. Fylgir hér texti úr fundargerð bæjarráðs þann 12.nóvember 2025.

”Í nýju útboði fyrir dýpkun sem nú er í undirbúningi, þarf að tryggja við mat á útboði að fjárhagslegt vægi sé hámark 60% og tæknileg geta 40% að lágmarki í stað þess sem nú er, þar sem tæknileg geta er bara 25% en fjárhagslegi þátturinn 75%. Bæjarráð skorar á ráðherra og þingmenn suðurkjördæmis að tryggja fjármagn til að breyta forsendum á mati til að auka líkur á að fleiri aðilar geti boðið í verkið.”

Árangur kemur ekki af sjálfum sér

Nýleg ákvörðun Vegagerðarinnar um að semja við belgíska dýpkunarfyrirtækið Jan De Nul fyrir árin 2026–2029 er ekki tilviljun. Hún er afleiðing stöðugs þrýstings, skýrra raka og óþreytandi hagsmunagæslu okkar bæjarfulltrúa. Vegna þrýstings frá okkur var tæknileg geta nú látin vega mun þyngra við mat tilboða en áður, sem vonandi skilar sér í öflugri dýpkun, fjölgun siglingardaga, meiri áreiðanleika og minna raski á daglegu lífi okkar Eyjamanna.

Það eru raunverulega aukin lífsgæði fyrir Eyjamenn þegar Landeyjahöfn virkar og það er ánægjulegt að sjá að sífelld og öflug hagsmunagæsla og samstaða okkar bæjarfulltrúa skilaði sér, þegar Vegagerðin ákvað að semja um dýpkunina við Jan De Nul.

Barátta bæjaryfirvalda fyrir öflugri dýpkun Landeyjahafnar er bara eitt af mörgum hagsmunamálum sem bæjarstjórn hefur unnið að en mörg önnur stór og mikilvæg hagsmunamál, sem skipta Vestmannaeyjar miklu, eru og hafa verið á okkar borði og þeim þarf áfram að fylgja eftir af festu.

Eyþór Harðarson, bæjarfulltrúi og oddviti Sjálfstæðisflokksins.