Í upphafi vikunnar sat ég fund ásamt frambjóðendum af fjórum öðrum listum hjá félagasamtökum í Vestmannaeyjum þar sem við svöruðum nokkrum spurningum sem sneru beint að Vestmannaeyjum. Svörin sem ég gaf eru út frá stefnu VG og mun ég hér stikla á stóru og bæta við í sumum tilfellum.

Spurt var um stefnu VG í heilbrigðisþjónustu í Vestmannaeyjum. Hreyfingin hefur ekki birt sérstaka stefnu fyrir Vestmannaeyjar umfram önnur sveitarfélög. En VG leggur áherslu á að ókeypis aðgangur að heilbrigðisþjónustu eru almenn mannréttindi og heilbrigðis- og velferðarþjónusta á að vera fjármögnuð með skattfé og starfrækt á opinberum grunni. Við höfnum einkarekstri í ágóðaskyni og á heilbrigðiskerfið að þjóna öllum óháð aðstæðum, efnahag og búsetu. VG styður að 11% af vergri þjóðarframleiðslu fari í heilbrigðismálin. Við viljum lækka lyfjakostnað, spýta verulega í lófana hvað varðar geðvernd og fjölga hjúkrunarrýmum.

Hvað varðar Vestmannaeyjar þá sjá allir að ástandið er langt því frá í lagi og það þarf að efla sjúkrahúsið og heilsugæsluna. Fæðingarþjónustu þarf að setja aftur á, það þarf örari heimsóknir sérfræðinga, fleiri fasta lækna til starfa, sjúkraflutningar þurfa að vera í lagi og erum við opin fyrir öllum leiðum þar. �?að þarf einfaldlega að gera það sem þarf svo að Vestmannaeyingar verði öruggir í sinni heimabyggð.

Eins og í öðrum málum þá leggur VG áherslu á jöfnuð og réttlæti, líka þegar kemur að samgöngum. Hvað varðar gjaldtöku í Herjólf þá á sama verð að gilda fyrir siglingar í báðar hafnir á meginlandinu. �?að á að greiða fyrir bíla, en ekki farþega, eins og gert er t.d. í Hvalfjarðargöngin. Reksturinn á að vera á hendi opinberra aðila og sjáum við því ekkert til fyrirstöðu að ríkið og bærinn geri með sér þjónustusamning þar sem heimamenn sjá um reksturinn. �?jónustustig ferjunnar á að vera í samræmi við þarfir notenda, ferðafjöldi á að vera í takt við eftirspurn og svo er ekki galin hugmynd að gámaflutningar fari fram að nóttu til á mestu álagstímum.

Niðurgreiðsla kyndingarkostnaðar

Eins og með samgöngurnar þá kemur niðurgreiðsla kyndingarkostnaðar á köldum svæðum inn á stefnu VG hvað varðar jöfnuð og réttlæti. Um 10% af heimilum í landinu eru að greiða að meðaltali 24.000 krónur í kyndingarkostnað með rafmagni, en íslenskt heimili greiðir að meðaltali um 7.000 krónur. Við vitum að Vestmannaeyingar eru í fyrri flokknum. �?að á að vera borðleggjandi fyrir orkuríka Ísland að geta klárað þetta og útrýma þessari augljósu og óréttlátu mismunun eftir búsetu.

Vestmannaeyjar hafa sérstöðu þegar kemur að sorpbrennslumálum. �?að er líka óhagkvæmt, bæði fjárhagslega og út frá umhverfissjónarmiðum að flytja sorp langan veg á sjó og landi. Ef sorpbrennsla stenst allar nýjustu kröfur, þ.e. umhverfismat, mengunarstaðla, heinsun o.fl. þá má ræða sorpbrennslu. Hér þarf náttúruvernd að skipa háan sess og umhverfissjónarmið ráða miklu um allar lausnir. Meginmálið er endurvinnsla og gildir einu þótt hún verði ekki fjárhagslega hagkvæm í öllum tilvikum.

Ríkið er samt væntanlega ekki að fara að taka yfir sorpmál á landinu en þar sem Vestmannaeyjar eru með sérstöðu hvað varðar flutning á sorpi eða aðrar lausnir sé ég ekkert því til fyrirstöðu að samstarfsverkefni ríkis og bæjar komi til greina.

Aðalatriðið er að sorpmeðferð sé í lagi alls staðar á Íslandi og í samræmi við kröfur um hreina náttúru og sjálfbærni.

Stefna VG er að við nýtingu náttúruauðlinda í eigu þjóðarinnar verði að tryggja að arður af þeim renni til þjóðarinnar og á þjóðin að ráða hversu mikið hún lætur af hendi til þeirra sem nýta auðlindirnar. VG er opið fyrir ýmsum lausnum en það þarf að leggja áherslu á að hlutdeild ríkisins í auðlindarentunni verði stóraukinn en þess jafnframt gætt að nýtingin verði sjálfbær og jafnræði í byggðum landsins.

Svo virðist vera að eftir því sem auðlindagjald á sjávarútveginn lækkar þá hækkar útgreiddur arður til eigenda. Árið 2015 greiddu 17 stærstu útgerðarfyrirtækin sér rúmlega 10 milljarða króna í arð en rúmlega 5 milljarða í veiðigjöld. �?arna finnst okkur skakkt gefið. �?ess ber að geta að allar breytingar á þessu kerfi taka langan tíma, þurfa að gerast í sátt og taka þarf tillit til allskonar flækjumála. T.d. stærðar og tegundar útgerða, hvort um er að ræða svokallaðan gjafakvóta eða hvort útgerðir hafa keypt kvóta og ótal margt annað. Mikil vinna er framundan sem verður að fara fram í samráði við alla hagsmunaaðila, en aðalpunkturinn er að þjóðin á að njóða arðs af auðlindum sem eru í sameign þjóðarinnar.

Helga Tryggva, frambjóðandi VG í Suðurkjördæmi