�?óranna M. Sigurbergsdóttir: Sumardagurinn fyrsti
Frídagur á fimmtudegi, sem er fyrsti fimmtudagur eftir 18. april, 19. �?? 25 . apríl. Sumardagurinn fyrsti var gerður að frídegi árið 1971. Dagurinn markar byrjun á Hörpumánuði. Áður fyrr var árinu skipt í tvennt; sumar og vetur. Við höfum bætt við vori og hausti. Í apríl fögnum við vorkomu. Íslensk þjóðtrú segir að ef sumar og vetur frjósi saman boði það gott sumar, en með því er átt við að hiti fari niður fyrir frostmark aðfararnótt sumardagsins fyrsta.
Sums staðar er ekki sama skilgreining á sumri og vetri, eins og þar sem sama sólstaða er allt árið. Eitt vorið var ég á Kýpur og horfði þar á fólk við vinnu dökkklætt og mikið klætt. Mér var sagt að sumardagurinn fyrsti væri í lok maí og þá klæddust þau léttari og ljósari fötum.
Fyrir rúmum tveimur árum dvaldi ég í Nakuru í Kenía. �?ar er alltaf jafndægur og um 25 stiga hiti, dimmt fyrir kl. sjö á kvöldin og birtir upp úr kl. sex á morgnana. �?ar þekkti fólkið ekki hugtökin vetur og sumar. Ef eitthvað er þá er heitasti tíminn í janúar til febrúar. Nakuru er í tvö þúsund metra hæð og þrjátíu km sunnan miðbaugs.
Reglulega hefur verið rætt um hér á landi að færa sumardaginn fyrsta. �?að væri hagnýtara að hafa hann á mánu- eða föstudegi, fá langa helgi. Í Englandi er bara frídagur �?? löng helgi �?? fólk er búið að gleyma hvers vegna það er frídagur. Fáar þjóðir halda upp á sumardaginn fyrsta á viðlíka hátt og Íslendingar. Í seinni tíð hefur skátahreyfingin haldið uppi hátíð á þessum degi með skátamessum og skrúðgöngum. �?að er eitthvað svo sérstakt að hugsa til baka,
skrúðganga með lúðrasveit og útiskemmtun. �?g fór í spariföt í tilefni dagsins og einhvern tíma seldi ég merki og bók.
Bókin Tuttugasti og þriðji apríl eru ellefu sögur eftir ellefu höfunda, sem gerast allar þennan dag 1904 til 2004. Bókin kom út á hundraðasta afmælisdegi Halldórs Laxness, en hann var fæddur 23. apríl 1904. Elsti sonur minn fæddist 23. apríl, fæddist hann rétt eftir miðnætti sumardaginn fyrsta. Fimm ára afmæli hans bar upp á sumardaginn fyrsta og tók hann það til sín, skrúðgöngu, lúðrablástur og skemmtun á Stakkagerðistúni, allt var það gert í tilefni afmælis hans.
�?að væri menningarlegt slys að færa daginn.
Gleðilegt sumar!

Nýjustu fréttir

Áhugavert
„Fjörutíu árum síðar – með þakklæti til FÍV“
Áhugavert
Þrír reynslumiklir sjómenn heiðraðir á Sjómannadaginn
Íþróttir
Kristín Klara spilaði í Sundsvall með u-19 ára landsliðinu
Íþróttir
Æskudraumur Díönu Daggar rættist
Fréttir
Hugrekki er oft bara að halda áfram
Fréttir
Skólanum slitið á Stakkó
Menntamál
Hrafnhildur Hallgrímsdóttir með 9,0 í meðaleinkunn
Bæjarmálin
Íris ráðin bæjarstjóri til næstu fjögurra ára
Mest lesið

Góð ráð fyrir siglingu

Sjóveiki

Hvað er sjóveiki?

Sjóveiki er misræmi milli skynfæra líkamans sem senda boð til heilans um hreyfingu – kyrrstöðu.

Þegar einstaklingur er úti á sjó þá nema skynjarar í vökvafylltum gangi í innra eyra hreyfingu og senda boð til heilans að einstaklingur sé á hreyfingu. Augun senda hins vegar boð til heilans um að viðkomandi sé kyrr. Heilinn á erfitt með að vinna úr þessum misvísandi og ósamræmdu upplýsingum og sendir skilaboð til magans um að tæma sig – þ.e. veldur uppköstum.

Einkenni sjóveiki eru þreyta, ógleði, svimi, svitakóf og uppköst.

Góð ráð til að hindra sjóveiki:

  • Góð hvíld daginn fyrir brottför. Að fara seint að sofa og snemma um borð í bát fer ekki vel saman ef fólk er hætt við sjóveiki.
  • Forðist áfenga drykki daginn fyrir brottför
  • Forðist djúpsteiktan, brasaðan eða saltan mat daginn fyrir siglingu.
  • Borðið góðan morgunverð. Borðið gjarnan hvítt brauð, hafragraut og ávexti þó ekki sítrus ávexti.
  • Forðist mikið koffein. Mikið kaffi er ekki það sem maganum líkar fyrir sjóferð.
  • Hafðu mat með þér á sjó. Gott er að hafa samlokur með kjúklingi eða kalkún. Kjötið er fitusnautt og brauðið er róandi í maga. Hafðu endilega eitthvað til að grípa í sem er létt í maga. Bananar eru mjög góðir til að narta í ef þú finnur fyrir ógleði en einnig er gott að hafa létt kex eða annað sem er ekki salt eða fitumikið.
  • Drekkið vel af vatni en einnig er gott er að drekka kóla drykki eða engiferöl í sjóferðinni

Lyf við sjóveiki þ.e. lyf sem slá á einkennin og fást án lyfseðils í apóteki.

  • Koffínátín – fæst án lyfseðils
  • Postafen – fæst án lyfseðils
  • Scopolamin plástur – lyfseðilsskyltEinnig má fá armbönd gegn ferðaveiki sem sumir telja að hjálpi.

Önnur ráð:

  • Engifer er jurt sem nýlega hefur fengið aukna athygli vegna þess að því er haldið fram að hún geti slegið á ógleði sem fylgir sjóveiki. Til forna tuggðu kínverskir sjómenn engiferrót til að draga úr sjóveiki. Flest lyf sem virka á ógleði verka á heilann en engifer virkar aðeins á magann. Ráðlagt er að taka 1000 mg. hylki hálftíma fyrir brottför. Einnig má taka eitt eða tvö 500 mg. hylki sem eru til viðbótar á ferðalaginu. Ekki er ráðlagt að drekka coke með engifertöflum.
  • Piparminta og te eru einnig gömul húsráð við ferðaveiki.
  • Sumum finnst betra að taka sýrujafnandi töflur, Alminox eða slíkt áður en þú heldur á sjó og þá er gott að hafa box með út á sjó.

Hvar í skipinu er best að vera o.fl.

  • Minna finnst fyrir hreyfingu og veltingi ef maður er staddur næst miðju bátsins.
  • Mörgum finnst gott að vera í kulda, t.d.að vera úti á dekki og láta vindinn leika um sig.
  • Matarlykt fer illa í þá sem hætt er við sjóveiki og einnig pústið frá bátnum.

Þungun:

Þungaðar konur sem þjást af sjóveiki mega nota koffinátín í litlum skömmtum en best er að ráðfæra sig við lækni eða lyfjafræðing.
Þunguðum konum er ekki ráðlagt að nota engifer þar sem það er ekki staðfest hvort það geti haft skaðleg áhrif á fóstur.

Eyjafréttir
Keyrt af  GDPR Cookie Compliance
Friðhelgisyfirlýsing

Þessi vefsíða notar fótspor til að við getum veitt þér bestu notendaupplifun. Upplýsingar um fótspor eru geymdar í vafranum þínum og framkvæma aðgerðir eins og að þekkja þig þegar þú kemur aftur á vefsíðu okkar og hjálpa teymi okkar að skilja hvaða hluta vefsíðunnar þér finnst áhugaverðast og gagnlegast.