Hvítasunnukirkjan í Vestmannaeyjum á sér langa og merka sögu en söfnuðurinn var stofnaður 19. febrúar árið 1926. Rætur starfsins liggja þó enn lengra aftur, til trúboðs Norðmannsins Erics Åsbö árið 1921. 

Hundrað ára afmælinu verður fagnað helgina 5.–6. september með fjölbreyttri dagskrá, tónlist, frásögnum og hátíðarsamkomu. Guðni Hjálmarsson hefur verið forstöðumaður safnaðarins frá árinu 2007. Eyjafréttir ræddu við hann um sögu kirkjunnar, hlutverk hennar í samfélaginu og þau tækifæri og verkefni sem bíða á annarri öld starfsins. 

Mikilvægt að horfa fram á veg 

Guðni segir aldarafmælið vera mikilvægan áfanga fyrir söfnuðinn og um leið tækifæri til að horfa fram á veginn. 

„Í brotnum heimi er augljóslega þörf fyrir lausn og hjálpræði. Margir hrópa á hjálp og skynja að þeir séu í myrkri en finna ekki leiðina út úr því. Þá er mikil þörf fyrir hvern söfnuð að biðja Guð um hjálp til að mæta fólki. Hann gefur öllum svar sem leita til hans í einlægni og þar þurfum við að vera.“ 

Starf Hvítasunnukirkjunnar í Vestmannaeyjum á rætur að rekja til trúboðs Norðmannsins Erics Åsbö árið 1921. Guðni segir marga hafa tekið við boðskap hans, eignast trú á Jesú og fyllst Heilögum Anda. Hópurinn hafi haldið saman en mætt margvíslegum erfiðleikum. 

Til að byrja með voru leigðir salir undir samkomuhald en síðar færðist það inn á heimili einstaklinga í hópnum. Dvöl Erics og Signe, konu hans, var þeim ekki alltaf auðveld. 

„Þeim var meðal annars meinað um húsnæði og sumir reyndu að standa í vegi fyrir starfi þeirra með ýmsum hætti.“ 

Snemma árs 1925 komu hjónin Gyda og Nils Ramselius til Eyja. Þau mættu þeirri þörf sem var fyrir að halda utan um hópinn og tóku við forstöðu þegar söfnuðurinn var stofnaður árið eftir. 

Konur í meirihluta stofnenda 

Töluvert er vitað um fólkið sem kom að stofnun safnaðarins og fyrstu starfsár hans. Upplýsingar er meðal annars að finna í bókum um sögu starfsins og gerðarbókum sem haldnar hafa verið óslitið frá fyrstu tíð. 

Guðni vekur athygli á því að meirihluti stofnenda safnaðarins hafi verið konur á öllum aldri, auk trúboðanna. 

Aðspurður um mikilvægustu tímamótin í sögu safnaðarins nefnir Guðni meðal annars kaupin á Samkomuhúsinu. 

„Það var stór ákvörðun að kaupa Samkomuhúsið og flytja þangað með pompi og prakt. Mikilvægustu tímamótin í lífi hvers og eins eru þó þegar Jesús frelsar mann frá synd og viðkomandi fær að ganga inn í faðm hans.“ 

Hann segir einnig stórkostlegt að verða vitni að frelsun annarra, sjá gleði og frið koma yfir fólk og fylla hjartað af öryggi. 

„Að finna faðm Guðs umlykja sig er svo gott. Þetta er sameiginleg saga okkar.“ 

Margir hafa markað djúp spor 

Fjölmargir einstaklingar hafa að sögn Guðna sett sterkan svip á sögu kirkjunnar og starf hennar, bæði konur og karlar. Útvarps- og sjónvarpsmiðlar hafi haft töluverð áhrif á hverjir urðu landsþekktir og þar nefnir hann Einar J. Gíslason og Snorra Óskarsson. 

„Margir aðrir hafa þó sett sterkan svip á söguna og verið miklar fyrirmyndir fyrir fólk, bæði innan og utan safnaðarins.“ 

Söngur, sunnudagaskóli og barnastarf hafa lengi verið áberandi þættir í starfsemi Hvítasunnukirkjunnar. Guðni segir mikilvægi þeirra fyrir söfnuðinn og bæjarfélagið hafa verið gríðarlega mikið. 

„Ég hef í gegnum tíðina hitt marga sem hafa sagt frá líflegri göngu sinni í sunnudagaskólann og unglingastarfið. Við það tengjast margar skemmtilegar minningar.“ 

Margir hafi einnig nefnt þau miklu áhrif sem tónlistarstarf safnaðarins hafði á þá, enda sé tónlist stór hluti tilbeiðslu í lífi fólks. 

„Orð Guðs er það sem mótar einstaklinginn mest, byggir hann upp og hjálpar honum að vaxa, bæði í trú og sem manneskju. Gott veganesti getur nýst börnum lengi. Orð Guðs varir og hefur þann eiginleika að minna þann sem heyrir það á að Guð er góður og Jesús er vegurinn sem leiðir til björgunar og eilífs lífs.“ 

Fyrsta samkoman eftir gos í október 

Heimaeyjargosið árið 1973 hafði óhjákvæmilega mikil áhrif á söfnuðinn og starfsemi hans. Safnaðarfólk dreifðist víða um land en flestir dvöldu á höfuðborgarsvæðinu og sóttu samkomur þar sem þeir gátu. 

Guðni segir fólkið hafa verið virkt þrátt fyrir aðstæður. Áhugi þess og trúfesti gagnvart kristniboðinu hafi til að mynda verið óskert. 

Þegar fólk fór að snúa aftur heim til Vestmannaeyja þurfti að þrífa húsnæði safnaðarins og gera það klárt. Fyrsta samkoman eftir gos er skráð í gerðarbók safnaðarins 14. október 1973. Þar var um brauðsbrotningu að ræða og eftir það færðust hlutirnir smám saman í sínar skorður. 

Margir leita til safnaðarins 

Viðhorf Eyjamanna til Hvítasunnukirkjunnar hefur verið misjafnt í gegnum tíðina. Guðni telur að fáfræði hafi þar oft haft áhrif en segir mörgum vera hlýtt til safnaðarins og starfsins sem þar hefur farið fram. 

„Margir leita til okkar með áhyggjur sínar og bænarefni og okkur er ljúft að taka við þeim.“ 

Guðni tók við sem forstöðumaður safnaðarins árið 2007. Hann segir alltaf hafa verið ákveðnar sveiflur í starfinu hvað fjölda varðar og ýmislegt haft áhrif á þátttökuna. Kjarninn í starfseminni hafi þó lítið breyst. 

„Starfið snýst áfram um boðun fagnaðarerindisins, að hlúa að fólki og varðveita og hvetja samfélag þeirra sem fylgja Jesú, með Biblíunni og í krafti Heilags Anda.“ 

Bænin grunnþáttur starfsins 

Sameiginleg bæn er og hefur alla tíð verið einn af grunnþáttum starfs safnaðarins. Beðið er fyrir safnaðarfólki, íbúum bæjarins og því sem er að gerast í nærsamfélaginu. Einnig er beðið fyrir málefnum úti í heimi, jafnt einstaklingum sem þjóðum. 

Guðsþjónustur, sem söfnuðurinn kallar samkomur, eru haldnar í hverri viku. Þá koma safnaðarmeðlimir einnig saman til að lesa og stúdera Biblíuna, minnast þjáninga og dauða Jesú, fagna upprisu hans og eiga samfélag í Heilögum Anda. 

„Við leggjum mikla áherslu á að miðla kærleika og persónulegri reynslu okkar af Jesú til annarra. Við stöndum einnig vörð í bæn um fólkið sem hér býr og þjóðina í heild, með þeirri von að hver og einn taki við fagnaðarerindinu um Jesú Krist.“ 

Vaxandi áhugi á sunnudagaskólanum 

Að sögn Guðna hefur gengið misjafnlega að ná til barna, ungmenna og ungra fjölskyldna. Söfnuðurinn finni þó að margt fólk leiti nú að einhverju sem geti svalað lífi þess. 

„Fleiri vilja kanna hvaða svör Biblían hefur að geyma þegar þeir finna fyrir tómleika innra með sér.“ 

Áhugi barna og eftirvænting eftir sunnudagaskólanum hefur farið vaxandi og segir Guðni hið sama eiga við um foreldrana. Fjölþjóðlegt samfélag í Vestmannaeyjum endurspeglast einnig í starfi kirkjunnar. 

„Útlendingar sækja gjarnan samkomurnar og raunar er mjög oft einhver viðstaddur sem er af erlendu bergi brotinn.“ 

Sex klukkustunda samfelld dagskrá 

Aldarafmælinu verður fagnað með veglegri dagskrá helgina 5.–6. september. Hátíðin hefst með sálmastund klukkan 15.00 á laugardeginum. Síðan taka við sögur, lofgjörð og prédikanir í samfelldri dagskrá til klukkan 21.00. Fólki verður frjálst að koma og fara að vild. 

„Við fögnum með mörgum gestum og mikilli tónlist. Meðal annars kemur út tíu laga plata með Hörpustrengjum og lögin eru úr sálmabók Hvítasunnumanna. Þá verða prédikanir, sögur, viðtöl og ýmislegt fleira á dagskrá.“ 

Á sunnudeginum verður hátíðarsamkoma klukkan 13.00 sem verður að mestu í höndum heimamanna. Þar verður söngur og gleði í fyrirrúmi og afmælisveisla haldin í beinu framhaldi. 

Hugmyndin að sex klukkustunda samfelldri dagskrá kviknaði um borð í Norrænu í hópi vina úr söfnuðinum á ferð frá Færeyjum 

„Fyrirmyndin er að mestu viðburðurinn The Send, sem höfðar sérstaklega til ungs fólks, en ég sótti slíkan viðburð í Helsinki í fyrra.“ 

Margir koma að dagskránni, jafnt heimamenn sem fólk ofan af landi. Þar verður ungt fólk og eldra úr mörgum kirkjum á Íslandi. 

Vilja þjóna fólki hvar sem það er statt 

Þegar horft er fram á aðra öld í starfsemi safnaðarins segir Guðni áskoranirnar margar. Þrá safnaðarins sé að þjóna börnum, unglingum og öðrum einstaklingum, hvar sem þeir eru staddir í lífinu. 

„Við viljum láta vita að Guð hefur lagt veg sem felur í sér frið, hvíld og gleði. Hann mætir fólki ekki með óreiðu heldur skapar öryggi, hvernig sem það upplifir lífið.“ 

Aðspurður hver rauði þráðurinn sé í 100 ára sögu Hvítasunnukirkjunnar í Vestmannaeyjum nefnir Guðni trúfesti Guðs, kærleika hans og umhyggju fyrir fólki.  „Rauði þráðurinn er einnig orðið sem gengur út: Að Jesús sé vegurinn, sannleikurinn og lífið.“