Surtsey fór að gjósa þennan dag fyrir 44 árum síðan. Vart varð við gosið klukkan rúmlega sjö að morgni þegar það braust upp út yfirborði sjávar skammt frá þar sem fiskibáturinn Ísleifur II frá Vestmannaeyjum var staddur.

Skipverjar mældu sjávarhita í hálfrar mílu fjárlægð og reyndist hitastigið vera nálægt tíu gráðum. Gosið magnaðist hratt og varð hár gosmökkur. Daginn eftir sást að ný eyja hafði myndast og þá ljóst að gosið hófst nokkrum dögum áður neðansjávar. Þá hefði einnig orðið vart við brennisteinslykt í lofti í suðvestanátt í Vík í Mýrdal daginn áður þrátt fyrir að ekki hefði orðið vart við neinar harðhræringar dagana fyrir gosið.

Eldgosið stóð fram til 5.júní 1967 eða í rétt rúmlega þrjú og hálft ár. Eyjan sem er syðsta eyjan í Vestmannaeyjaklasanum er um tuttugu kílómetra suðvestur af Heimaey, eða um þrjátíu kílómetra frá Landeyjarsandi á meginlandi Íslands.
Surtsey er jafnframt sú eina þeirra sem hefur myndast á sögulegum tíma í mesta neðansjávareldgosi á sögulegum tíma. Eyjan er í dag friðlýst og á náttúruminjaskrá. Umferð þangað er aðeins leyfð í vísindaskyni. Surtseyjarfélagið hefur eyjuna í umboði Umhverfisstofnunar.