Valdaframsal til Evrópusambandsins er eitt stærsta pólitíska álitaefni sem Íslendingar kunna að standa frammi fyrir á komandi árum. Ég hef meiri trú á Íslandi og íslensku samfélagi en svo að okkur sé betur borgið innan sambands sem glímir sjálft við margvíslegar áskoranir.

Eflaust voru mörg og góð rök fyrir stofnun Evrópusambandsins og forvera þess. Ísland hefur einnig notið verulegs ávinnings af EES-samningnum sem tryggir okkur aðgang að innri markaði Evrópu. Lega Íslands norður í Atlantshafi og sérstaða hagkerfis okkar gerir þó samanburð við ríkin á meginlandi Evrópu oft erfiðan.

Valdaframsal er ekki lausnin

Ég tel að innganga í Evrópusambandið feli í sér meiri framsal á ákvörðunarvaldi en skynsamlegt er fyrir litla þjóð á borð við okkar. Þar á ég við löggjafarvald, dómsvald og að lokum áhrif á nýtingu auðlinda sem hafa verið grunnur að velgengni Íslands um áratugaskeið.

Samt virðist stór hluti þjóðarinnar telja að lífið verði einfaldara innan ESB. Í mínum huga byggist sú trú að hluta til á þeirri hugmynd að lausnir við innlendum vandamálum sé að finna erlendis. Ég er ekki sammála því. Þær lausnir sem skipta mestu máli liggja oftar en ekki hjá okkur sjálfum.

Sjálfstæðið var ekki gefins

Forfeður okkar börðust lengi fyrir auknum sjálfsákvörðunarrétti og loks fullu sjálfstæði, fyrst árið 1918 og síðan með stofnun lýðveldisins árið 1944.

Á þeim tíma sem liðinn er frá stofnun lýðveldisins hefur Ísland farið úr því að vera meðal fátækari ríkja Evrópu yfir í eitt það efnaðasta. Sú þróun hefur ekki orðið fyrir tilviljun heldur vegna þess að þjóðin hefur sjálf borið ábyrgð á eigin ákvörðunum, bæði góðum og slæmum.

Bætum Ísland innan frá

Lífið verður aldrei dans á rósum. En leiðin til betri lífskjara felst ekki í því að færa ákvarðanatöku fjær fólkinu. Við eigum að beina kröftum okkar að því að bæta íslenska stjórnsýslu, efla innviði og velja hæft fólk til forystu.

Við höfum reglulega tækifæri til að hafa áhrif með lýðræðislegum hætti í gegnum kosningar. Ég óttast að þau áhrif yrðu minni ef sífellt stærri hluti ákvarðana væri tekinn utan Íslands.

Stöndum vörð um fullveldið

Þess vegna segi ég við þá sem eru í vafa: Stöndum í lappirnar. Verum ekki sú kynslóð sem afsalar sér stórum hluta af sjálfsákvörðunarrétti Íslands. Treystum því frekar að við getum sjálf byggt áfram upp það samfélag sem fyrri kynslóðir lögðu grunn að.

Eyþór Harðarson